Urgentie om te blijven investeren in gezondheid van kinderen, het werk is nog niet af

Zijn kinderen in onze regio gezond? Voelen zij zich gelukkig en spelen ze buiten? Met de Kindmonitor onderzochten de GGD’en eind 2025 de gezondheid, het welzijn, de leefstijl en -omgeving van kinderen tot en met 11 jaar in gezinnen in Brabant.

Kinderen bewegen te weinig

Slechts één op de drie kinderen van 4 tot en met 11 jaar voldoet aan de beweegrichtlijn van minimaal één uur per dag bewegen. Opvallend is dat een ruime meerderheid van de ouders denkt dat hun kind wél voldoende beweegt. Daarbij heeft een op de acht kinderen tussen de 2 en de 11 jaar overgewicht.

Een kwart van de kinderen tussen 8 en 11 jaar speelt minder dan 3,5 uur per week buiten. Ouders geven aan dat hun kinderen vaker binnenblijven, bijvoorbeeld omdat ze liever binnenspelen, te weinig speelvriendjes hebben of omdat er onvoldoende speelplekken zijn. Voldoende beweging is juist essentieel voor een gezond gewicht en de motorische, sociale en mentale ontwikkeling van kinderen. Ondanks alle inspanningen om overgewicht te verminderen zien we dit (nog) niet terug in de cijfers.

Ouders hebben meer zorgen en behoefte aan hulp

Bijna één op de vijf ouders vindt opvoeden moeilijk en mist balans tussen draagkracht en draaglast. Vooral het stellen van grenzen en het luisteren van hun kinderen vraagt om extra aandacht. Dertig procent van de ouders zocht al (in)formele hulp. Een deel (een op de zeven) heeft momenteel (meer) ondersteuning nodig.

Ook missen ouders vaker informeel contact en voorzieningen, zoals contact met andere ouders, activiteiten voor kinderen en plekken in de buurt waar ontmoeting mogelijk is.

Goed voorbeeld doet volgen

Voorbeeldgedrag is erg bepalend voor het opgroeiende kind. Meer ouders zijn zich bewust van ‘zien drinken doet drinken’ en slechts 1% rookt nog in huis. Tegelijkertijd rookt en/of vapet nog één op de vijf ouders en drinkt de meerderheid nog wel eens alcohol in het bijzijn van hun kind. Een deel van de ouders vindt roken, vapen of alcoholgebruik onder de 18 jaar acceptabel.

Ook rondom beeldschermgebruik is er aandacht nodig: hoewel de meeste ouders afspraken maken, gaan ze hier soepel mee om. Eén op de acht kinderen gebruikt meer dan twee uur per dag een scherm. Dat is meer dan het advies voor deze leeftijdsgroep.

Extra aandacht nodig voor gezinnen in kwetsbare situaties

De verschillen tussen gezinnen blijven groot. Gezinnen die moeite hebben met rondkomen, eenoudergezinnen en gezinnen met een migratieachtergrond missen bijvoorbeeld vaker sociale contacten, activiteiten (voor kinderen) en steun. Hun kinderen hebben vaker onder andere overgewicht, zijn minder vaak lid van een sportvereniging en worden vaker gepest.

Positieve ontwikkelingen

Er zijn ook goede ontwikkelingen, die passen bij adviezen voor gezond opgroeien: kinderen drinken vaker water, worden nauwelijks nog blootgesteld aan rook in huis en gebruiken minder sociale media. De meeste kinderen zijn volgens hun ouders gezond en blij. Dit aandeel is al jaren stabiel hoog in Brabant.

Sterke sociale basis

“Kinderen groeien het beste op in een omgeving waarin ze kunnen bewegen, zich veilig en gezien voelen,” zegt Anne-Marijn de Wit, Directeur van GGD Brabant-Zuidoost, namens de drie Brabantse GGD’en. “De behoefte aan een sterke sociale basis is voor gezinnen in kwetsbare situaties extra groot. Gerichte investeringen, juist daar waar de behoefte het grootst is, versterken gelijke kansen voor alle kinderen.”