GGD Hart voor Brabant
Blog
Het meisje strijkt een zwavelstokje af en ziet...

De pijn van de hulpverlener

Sinterklaas, Kerst – meer eigenlijk het gedachtengoed van de heiligen of de kunst van hermeneutiek – wat vrij geïnterpreteerd inhoudt dat je niet alleen de armen helpt, maar ook sterk begaan bent met het lot van zwakken en kwetsbaren. De echte gedachte is dat je iets voor een ander doet en niet altijd maar ‘neemt’ en dat je zonder oordeel openstaat voor je medemens in welke hoedanigheid dan ook. Dit gedachtengoed is, los van de feestmaand, hét motto van het OGGZ team. Soms een moeilijke opgave die ons voor veel uitdagingen stelt.

De patstelling van de uitgeprocedeerde vluchteling

Het illegalen vraagstuk, op het moment een terugkerend onderwerp in het nieuws, is iets waar wij vaak mee te maken hebben. Uitgeprocedeerde mensen die eindeloos in niemandsland moeten wachten, nergens aan deel kunnen nemen, geen bestaansrecht hebben. Het is niet alleen naar voor kinderen, alle leeftijdscategorieën ervaren het ontwrichtende wat deze patstelling teweeg brengt. De regels zijn enigszins te begrijpen alleen de tergende tijd die het klaarblijkelijk vergt om ze uit te voeren zijn mensonterend. Opvallend ook de enorme discrepantie tussen de opgestelde regels en de praktijk.

Het verhaal van Anando

Anando kreeg 15 jaar geleden een verblijfsvergunning in Nederland. Voorbeeldig in alle opzichten. Anando beheerste de taal, had een baan, een appartement. Nu nog hereniging met zijn gezin. Om dat voor elkaar te krijgen had hij geld nodig wat hij niet bij elkaar gespaard kreeg omdat hij te weinig verdiende om te kunnen sparen. Hij had een tweede baantje in het weekend maar het sparen zou jaren duren voordat hij voldoende had om zijn gezin over te laten komen. Omdat hij vond dat hij al zoveel hulp gekregen had in Nederland betekende het veel voor hem om het zelf bij elkaar te verdienen.

Op zijn werk vertelde iemand hem dat hij gemakkelijk geld kon verdienen door drugs te smokkelen naar Brazilië. In 3 vluchten zou hij het geld bij elkaar hebben. Na lang peinzen gaat Anando overstag. De eerste 2 vluchten gaan goed, bij de derde wordt hij aangehouden. Hij krijgt ter plekke een cel straf van 6 jaar.

Honger, martelingen, vechtpartijen zijn aan de orde van de dag. Na het uitzitten van de 6 jaren wordt hij uitgezet naar Nederland omdat dat het land van herkomst was. Echter in Nederland aangekomen moest hij opnieuw asiel aanvragen, zijn aanvankelijke status was verlopen. 2 jaar later van procedure na procedure wordt de aanvraag afgewezen vanwege zijn criminele verleden.

 

In die 2 jaar verbleef hij op diverse opvangplekken - mocht nergens aan deelnemen in afwachting van de uitspraak. Het land waar hij naartoe terug moet is nu in oorlog. Het is wachten tot het veilig genoeg is, dan zal hij bericht krijgen dat hij terug kan. En in die tussentijd? Het kan zomaar jaren duren. Ja, hij heeft een veilig onderkomen en een bed (bij de dakloze opvang) en hij krijgt 5 euro per dag. In theorie is het in orde, maar de praktijk laat heel wat anders zien.

 

Een gebroken sterk vermagerde man met holle lege ogen, die zijn straf van 6 jaar heeft uitgezeten in erbarmelijke omstandigheden. Die nog altijd enorm veel spijt heeft en niets liever zou willen dan de tijd terugzetten. Zijn vrouw is in die jaren van hem gescheiden, met zijn kinderen heeft hij geen contact meer. Hij zou willen werken zodat hij wat geld heeft als hij dan uiteindelijk toch uitgezet wordt, maar dat mag niet. Hij is niet verzekerd. Anando komt alleen voor levensbedreigende zorg in aanmerking. Zijn enorme kiespijn, pijnstillers daarvoor, slaapproblemen vanwege PTSS, depressie, vervanging van zijn bril (nu vastgeplakt met tape) - kortom wenselijke zorg - gaan aan hem voorbij.

Als je buiten de regels valt

Als hij weer ontredderd op mijn spreekuur komt schaam ik mij voor het land waar ik in leef. Gelukkig zijn er fondsen en mensen met het hart op de goede plek die bij willen springen. Mensen die blijk geven dat zij betrokken zijn met kwetsbaren in onze samenleving, die bereid zijn hier en daar buiten de lijntjes te kleuren. Want ondanks de soms strikte regelgeving gaat het velen aan hun hart. Zo heeft Anando een nieuwe bril en is er een welwillende tandarts gevonden die hem pro deo wil helpen.

Warmte na de kou?

Anando heeft inmiddels een vrouw ontmoet, voor zover ik weet woont hij nu bij haar, hij slaapt in ieder geval al geruime tijd niet meer in de opvang. Ik zag hem laatst in het park wandelen, wat rechter overeind met een ietwat minder beladen uitstraling.

Ik zou hem zoveel goeds gunnen, op micro niveau lukt dat enigszins alleen op macro niveau heb ik weinig invloed. Het laat je met een machteloos gevoel achter ondanks het feit dat ik binnen mijn mogelijkheden alles heb ingezet. Tevreden zijn met het gedane en loslaten, dat – net als de discrepantie tussen regels en praktijk – zijn controversen waar wij een weg in moeten vinden.

Blij zijn met het verschil wat je kunt maken. Blij zijn dat er hulpverleners zijn die zich oprecht betrokken voelen en zonder voorwaarden mee willen helpen. Blij zijn dat ondanks alle regels er toch weer een glans te zien is in iemands ogen. Dat geeft een warm gevoel wat zo bij de december maand hoort……

Plaats reactie

  • Wauw...…. Pierrette, wat is het weer een pakkende blog.
    Helaas is dit waar wij vaak tegen aan lopen

    Gepost door: Ilse van Troost op 10-12-2018 om 07:38
  • Pierrette ik ben trots op je! Wat heb je dit weer prachtig verwoord! Ik ben vol van respect voor alle hulpverleners die doen wat in hun vermogen ligt en de mens blijven zien achter elk verhaal. Op het gebied van de mensenrechten en het recht op een menswaardig bestaan kan er ook in NL nog veel worden verbetert.

    Gepost door: Tessa Dijkhuizen op 30-11-2018 om 08:36
Pierrette Schoon
Pierrette Schoon

Ik ben Pierette Schoon en werk als sociaal verpleegkundige bij de GGD West-Brabant. Ik sta klaar voor kwetsbare mensen die (tijdelijk) extra zorg nodig hebben. Ik deel graag mijn ervaringen want iedereen verdient de juiste zorg.

Plaatsingsdatum
29-11-2018, 13:18